Yargıtay, vatandaşı sahilden zorla uzaklaştırmayı ‘hürriyetten yoksun bırakma’ suçu saydı. Kıyıya girişi engelleyen özel işletme görevlisiyle işletmeciye verilen 1 yıl 8’er ay hapis cezası onandı.
İzmir’in Çeşme ilçesindeki Altınkum Plajı’nda 2012 yılında yaşanan bir tartışma, yıllar sonra kamuya açık kıyılarda vatandaşın denize giriş hakkını güvence altına alan emsal bir Yargıtay kararına dönüştü.
1 Eylül 2012’de iki çocuğuyla halk plajına gelen doktor, havlusunu kumsala sererek denize girmek istedi.
Ancak özel işletmenin görevlisi, “Burada duramazsınız, burası özel işletme. İnsanlar buraya para veriyor. Bedava yüzmek için şu kayalıklara gidin” diyerek aileyi sahilden çıkarmaya çalıştı.
Doktorun itiraz etmesi üzerine görevli, “Eşyalarınızı denize atarım” sözleriyle tehditte bulundu.
Yaşananların ardından doktor jandarmaya giderek şikâyetçi oldu. Olay yerinde tutanak tutulurken, başlatılan soruşturmanın ardından dava açıldı. Mahkeme, işletme çalışanını ‘kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma’, talimat verdiği belirlenen işletme yetkilisini ise ‘azmettirme’ suçundan 1 yıl 8’er ay hapis cezasına çarptırdı. Karar, Yargıtay tarafından onanırken, Yargıtay Ceza Genel Kurulu da itirazı reddederek cezaları kesinleştirdi.
SUYA GİRMEK ENGELLENEMEZ
Kararda, Anayasa’nın 43. maddesi ile Kıyı Kanunu’na atıf yapılarak, “Kıyılar herkesin eşit ve serbest şekilde yararlanabileceği kamu alanlarıdır” denildi. Yargıtay, hiçbir kişi ya da işletmenin vatandaşın kamuya açık kıyılarda denize ulaşmasını engelleyemeyeceğini vurguladı.
Kıyı Kanunu’na göre vatandaşlar, kamuya açık kıyılarda herhangi bir ücret ödemeden havlularını serip denize girebiliyor. İşletmeler, şezlong kiralama veya plaj hizmeti alma zorunluluğu getiremiyor.
ŞEZLONG SATABİLİR, DENİZİ KAPATAMAZ
Yargıtay, özel işletmelerin şezlong, şemsiye, yiyecek ve içecek hizmeti sunabileceğini, ancak ücret ödemeyen vatandaşların havlusunu sererek ücretsiz şekilde denize girmesini engelleyemeyeceğini belirtti. Kararda ayrıca, vatandaşın denize girişinin engellenmesi halinde şikâyet olmasa bile Cumhuriyet Başsavcılığı’nın resen soruşturma başlatabileceği ifade edildi.
Kıyıların herkesin ortak kullanımına açık olduğunun böyle net bir kararla ortaya konması çok önemli. Plaja girişin engellenmesinin sadece kaba bir davranış değil, hukuken ciddi bir suç sayılması umarım işletmeler için de caydırıcı olur.